Mô hình bến xe khách tuyến cố định có còn phù hợp?

Có nhiều lý do để dẫn đến thảm cảnh như ngày hôm nay của loại hình này, nhưng điều có thể dễ dàng nhận thấy nhất đó là người dân đã không còn mặn mà và quá lệ thuộc vào 1 loại hình từng giữ ngôi “vương” trong các loại hình vận tải hành khách. Vì sao lại xảy ra tình trạng như vậy?

Từng có thời điểm, xe khách tuyến cố định giữ vai trò độc tôn trong các loại hình vận tải hành khách giữa các tỉnh thành.

Thế nhưng, đến nay thì sao  những chiếc xe này giờ đã không còn là “món hời” mà đã trở thành “cục nợ” của các doanh nghiệp vận tải khi khách giờ không muốn vào bến đi xe.

Nguồn thu không có trong khi chi phí bến bãi, xăng dầu, vẫn phải mất để duy trì tần suất đã ký hợp đồng với bến. Và thế là số lượng xe bắt đầu rơi rụng dần để cắt giảm chi phí, thậm chí có những tuyến xe khách tại Hà Nội, không có 1 doanh nghiệp vận tải nào đăng ký chạy.

Tìm cách để ra ngoài đó là đơn giản và dễ dàng nhất để cắt lỗ và thu hồi vốn. Thế nhưng ra ngoài chạy dù thì lại bị phạt. Chúng ta sẽ không so sánh với đường sắt, hay hàng không giá rẻ trong cuộc cạnh tranh thị phần vận tải khách hãy nhìn thẳng vào đối thủ đang cạnh tranh trực tiếp trên đường bộ. 1 ví dụ đơn giản nhất, những chiếc xe này đều đón khách dọc đường, thế nhưng khi cùng bị xử phạt thì xe khách mắc rất nhiều lỗi, đón khách dọc đường, chạy thấp hơn tốc độ quy định, chạy sai luồng tuyến. Đối thủ cạnh tranh chính là xe limousin thì đơn giản đây là cách để các lái xe này lách luật.

Rồi thì những bản hợp đồng được in sẵn, chỉ cần 1 số thông tin cơ bản của hành khách vào là những chiếc xe này ngay lập tức trở thành xe hợp đồng và thoát khỏi các quy định bắt buộc của vận tải hành khách tuyến cố định. Và việc xử lý chỉ dừng lại ở lỗi dùng đỗ sai quy định, còn các lái xe thì rất sẵn sàng để nộp phạt.

Có thể thấy xe khách đang bị bóp nghẹt trong cái vòng kim cô của các quy định chặt chẽ trong mô hình vận tải khách tuyến cố định hiện nay. Cùng làm 1 nhiệm vụ nhưng 1 bên thì thoải mái, tự do. Còn 1 bên thì bị kìm kẹp trong hàng tá các quy định, dễ hiểu vì sao xe khách tuyến cố định ngày càng thui chột như hiện tại.

Rõ ràng, xã hội và xu thế sử dụng dịch vụ của người dân sẽ nhắm đến sự tiện lợi hơn, ưu việt hơn, và xe khách thì không có điều đó. Nhiều chuyên gia đặt câu hỏi phải chăng mô hình hoạt động truyền thống này đã quá lỗi thời và không còn phù hợp.

Thực tế thì nhiều năm qua, đã có nhiều giải pháp được đưa ra để cứu vớt vận tải khách tuyến cố định như phần mềm đặt chỗ trực tuyến, xe trung chuyển đến bến xe. Nhưng thực tế khi vận hành thì vẫn không thể đem lại sự tiện lợi cho người dân như xe limousin mang lại. Và đến nay xe khách vẫn tiếp tục trượt dài trên con dốc của mình. Đã đến lúc cần nhìn nhận lại về mô hình vận hành kiểu này, liệu nó có còn phù hợp với xu thế phát triển của xã hội.