Phát huy tiềm năng AI trong đổi mới hệ thống ngân hàng Việt Nam

Theo khảo sát năm 2025 do HPT thực hiện, xu hướng áp dụng và phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) tại Việt Nam đang tăng mạnh mẽ, cả về quy mô đầu tư lẫn mức độ triển khai thực tế. Hiện nay, hơn 46% doanh nghiệp đã đạt đến mức "AI vận hành", nghĩa là đã tích hợp và sử dụng AI trong các hoạt động sản xuất kinh doanh hàng ngày, trong khi 23% đã tiến tới giai đoạn AI được hệ thống hóa. Đáng kể là khoảng 35% doanh nghiệp đang nâng cao ngân sách dành cho AI. Trong số đó, hơn 50% đã áp dụng AI tạo sinh; 33% sử dụng tự động hóa quy trình; và gần 50% triển khai chatbot AI để hỗ trợ khách hàng. Các chỉ số này phản ánh sự chuyển dịch của AI từ giai đoạn thử nghiệm sang ứng dụng thực tiễn, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hoạt động và tăng cường lợi thế cạnh tranh.

Tại Việt Nam, hầu hết các ngân hàng đều đang ứng dụng AI trong nhiều khâu: từ chatbot hỗ trợ khách hàng, tự động hóa quy trình, phân tích dữ liệu, đến eKYC định danh điện tử. Có thể nói AI đang hiện diện trong hầu hết các khâu hoạt động ngân hàng.

Mặc dù tiềm năng của AI là vô cùng lớn, nhưng việc áp dụng công nghệ này cũng đi kèm với không ít thách thức. Chẳng hạn như vấn đề đạo đức và công bằng trong dữ liệu, vì thông tin đầu vào chưa được chuẩn hóa có thể gây ra kết quả sai lệch. Tính minh bạch cùng khả năng giải thích của mô hình cũng là rào cản đáng kể, khiến cho việc kiểm soát và quy định trách nhiệm trở nên phức tạp. Bên cạnh đó, chất lượng dữ liệu phân tán, sự thiếu hụt nhân lực chuyên sâu, cùng rủi ro an ninh và rò rỉ thông tin vẫn là những mối đe dọa lớn. Từ đó có thể thấy, song song với đầu tư công nghệ, ngành ngân hàng cần tăng cường quản trị rủi ro, đảm bảo an toàn dữ liệu và tuân thủ đạo đức sử dụng AI, nhằm giúp công nghệ thực sự mang lại giá trị cho con người.

Từ tự động hóa đến cá nhân hóa, từ bảo mật đến trải nghiệm AI đang góp phần định hình lại diện mạo ngành ngân hàng Việt Nam. Với sự đầu tư đúng hướng và khung pháp lý phù hợp, trí tuệ nhân tạo sẽ không chỉ là công cụ, mà còn là động lực đưa ngân hàng Việt Nam bước vào kỷ nguyên thông minh, an toàn và bền vững hơn.