(ANTV) - Một cựu chủ tịch hội đồng thành viên của Nhà xuất bản Giáo Dục Việt Nam bị bắt do có liên quan đến việc in sách giáo khoa (SGK). Việc này liệu có giúp cho giá SGK năm học tới giảm không?
Đây là chuyện được bàn luận nhiều trong những ngày qua.
Giảm giá sách, không dễ!
Trong câu chuyện giá SGK của chương trình mới (chương trình giáo dục phổ thông 2018), tình trạng giá sách cao gấp 3-4 lần so với sách chương trình cũ không chỉ xảy ra với sách của Nhà xuất bản Giáo Dục VN (NXB GD).
Đây là tình trạng chung với SGK xã hội hóa của năm NXB tham gia biên soạn phát hành. Nếu tính chi li thì sách của một vài NXB khác còn cao giá hơn sách của NXB GD.
Dư luận cũng hoàn toàn có thể đặt câu hỏi: Khi NXB GD "đội giá vật tư" khiến giá sách tăng, vậy các NXB khác có sai phạm tương tự không?
Từ chính giải trình về yếu tố cấu thành giá và những phân tích nhiều chiều về câu chuyện giá SGK, có thể thấy việc giảm giá không dễ như tâm lý hồ hởi của nhiều người trước biến cố của NXB này.
Trong một lần giải trình trước Quốc hội, bộ trưởng Bộ GD-ĐT từng giải thích lý do tăng giá sách không chỉ do giá giấy công in mà còn do những thay đổi về yêu cầu của chương trình mới.
Cụ thể về nội dung, hình thức và những thay đổi căn bản do nguồn kinh phí biên soạn, xuất bản SGK do doanh nghiệp huy động, không có phần kinh phí từ ngân sách nhà nước hay vốn vay Ngân hàng Thế giới như trước đây.
Bối cảnh xã hội hóa SGK cũng đặt các đơn vị làm sách vào môi trường phải cạnh tranh để có thị phần tốt nhất, phải cân đối để có lợi nhuận hợp lý thay vào mục tiêu phục vụ nhiệm vụ chính trị là chủ yếu như trước.
Bàn về giá sách phải đặt trong hoàn cảnh mới của SGK xã hội hóa với những yếu tố tác động đến nó mới có thể đánh giá một cách đầy đủ. Từ đó nhìn thấy những yếu tố nào là hợp lý và phải thích nghi, yếu tố nào chỉ là sự ngụy biện cho sự trục lợi, móc túi người dân như dư luận lên án, chỉ trích lâu nay.
Môi trường tốt cho xã hội hóa SGK
Chống tiêu cực phải đi cùng với việc xây dựng một môi trường pháp lý thân thiện, minh bạch thì mới khuyến khích, thu hút các nhà đầu tư tham gia. Nếu chỉ có đòi hỏi và chỉ trích vào giá sách là cách nhìn phiến diện, cản trở cho việc phát triển SGK xã hội hóa, đồng thời khó có thể đạt được yêu cầu về chất lượng và cung ứng kịp thời SGK cho học sinh.
Theo tôi, để giải quyết triệt để hơn, cần rà soát tổng thể các yếu tố xây dựng giá. Song song với xử lý trách nhiệm các đơn vị và cá nhân sai phạm, cần khẩn trương rà soát quy định pháp lý để vừa lấp kẽ hở nảy sinh tiêu cực vừa tạo điều kiện cho các doanh nghiệp, cá nhân tham gia lĩnh vực này.
Trên thực tế, nhiều quy định liên quan tới quy trình đấu thầu ở các khâu của xuất bản SGK đang bất cập khiến cho các đơn vị để đạt mục tiêu có thể phải lách luật, làm tắt. Môi trường pháp lý chưa đầy đủ, minh bạch cũng làm nảy sinh tiêu cực trong nhiều khâu, khiến "chi phí thị trường" của các đơn vị xuất bản lên cao hơn.
Trách nhiệm xã hội của đơn vị xuất bản
Khi xã hội hóa SGK thì phải chấp nhận việc các đơn vị xuất bản có lợi nhuận, thậm chí chấp nhận sự đa dạng về "mặt hàng" tùy theo mức giá chứ không thể đòi hỏi sách "đồng phục" giá rẻ.
Việc chấp nhận này là một hành trình không thể một sớm một chiều. Đi cùng với đó là sự hoàn thiện về pháp lý, là cơ chế giám sát chặt chẽ đảm bảo ngăn chặn mầm mống tiêu cực.
Và bên cạnh việc tạo điều kiện tốt nhất cho các đơn vị xuất bản SGK, cần ràng buộc trách nhiệm xã hội cụ thể đối với họ trong việc hỗ trợ, cung cấp SGK cho người nghèo, cho tủ sách dùng chung của các nhà trường.
Nỗi lo thiếu sách đầu năm học tới
Việc in và bán SGK như một chiếc bánh lớn thơm ngon, hấp dẫn. Hàng chục năm qua, dư luận bức xúc với việc chỉ có một NXB độc quyền in sách này.
Nhưng nếu công tâm nhìn nhận thì SGK chương trình cũ rất rẻ so với các loại sách khác trên thị trường. Sách chương trình mới có nhiều đơn vị tham gia làm và in sách. Bao người đã nghĩ khi bỏ độc quyền thì giá sách sẽ giảm, nhưng thực tế giá SGK đã không thể rẻ hơn trước đây.
Giá sách không thể rẻ hơn khi "chiếc bánh thơm" đã chia năm xẻ bảy. Nhiều đơn vị làm sách và in sách bán, thị phần bị chia nhỏ. Lượng sách mỗi đơn vị in chỉ là một phần so với số lượng sách NXB GD in trước đây. In ít thì giá hẳn nhiên không thể rẻ hơn so với in số lượng nhiều.
Không có những lợi thế như NXB GD trước đây, các đơn vị in sách sẽ phải thận trọng, dè dặt để tránh việc sách in ra không bán hết. Trong tình hình này, một phụ huynh như tôi lo nhất là chuyện sách có đủ và kịp thời cho năm học mới hay không!
Theo Tuổi trẻ Online
(ANTV) - Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính ký Chỉ thị số 01 về nhiệm vụ, giải pháp bảo đảm cung ứng đủ điện phục vụ sản xuất kinh doanh và đời sống nhân dân trong thời gian cao điểm năm 2026 và giai đoạn 2027 - 2030.
(ANTV) - Sáng 19/1, trước giờ khai mạc phiên họp trù bị Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và đại biểu dự Đại hội đã đặt hoa, vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh.
(ANTV) - Trong không khí phấn khởi, tin tưởng hướng về thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, phong trào thi đua “Ba nhất”: kỷ luật nhất, trung thành nhất, gần dân nhất do Bộ Công an phát động đang được triển khai sâu rộng trong toàn lực lượng Công an nhân dân.
(ANTV) - Trong dự thảo Báo cáo chính trị Đại hội XIV đã nhấn mạnh: Đối ngoại đã phát huy tích cực, hiệu quả vai trò tiên phong, góp phần duy trì, củng cố môi trường hòa bình, ổn định, mở ra cục diện mới chưa từng có cho phát triển đất nước. Đặt trong bối cảnh 5 năm vừa qua, tình hình thế giới, khu vực có nhiều tác động đến Việt Nam, nhất là sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ, vì vậy những dấu ấn mang tính lịch sử của công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế trong nhiệm kỳ Đại hội XIII đã có những đóng góp rất quan trọng vào những thành công chung của đất nước. Để thích ứng, phù hợp với giai đoạn phát triển mới của đất nước, dự thảo văn kiện của Đại hội XIV đã có một số điều chỉnh, bổ sung quan trọng về nội dung đối ngoại, với nhiều quan điểm chỉ đạo mang tính đột phá về đối ngoại, hội nhập quốc tế.
(ANTV) - Khai mạc Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng: Hội tụ niềm tin và khát vọng; Lực lượng CAND chủ động kiến tạo phát triển, tạo nền tảng thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; Bảo vệ Đại hội XIV của Đảng trên không gian mạng - là những bài viết nổi bật trên các báo số ra ngày hôm nay (19/1).
(ANTV) - Những ngày này, tại Thủ đô Hà Nội nói riêng và các tỉnh, thành phố trên cả nước nói chung, công tác bảo đảm an ninh, an toàn đang được triển khai đồng bộ, góp phần quan trọng vào thành công của Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Được mệnh danh là “Lá chắn thép” trên các tuyến phố Thủ đô, lực lượng 141, Công an thành phố Hà Nội tiếp tục giữ vững sứ mệnh: Thức cho dân ngủ, giữ bình yên cho cuộc sống. Trong sự kiện chính trị trọng đại của Đảng, Nhà nước và Nhân dân, các tổ công tác 141 vẫn ngày đêm tuần tra, kiểm soát với quyết tâm cao nhất.
(ANTV) - Nhằm bảo đảm an ninh, trật tự và an toàn giao thông phục vụ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 14 của Đảng, Phòng CSGT Công an TP Hà Nội thông báo kế hoạch cấm đường, hạn chế phương tiện và phân luồng giao thông trong ngày 19/1/2026 trên địa bàn thành phố.
(ANTV) - Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng mang ý nghĩa bước ngoặt, là dấu mốc đặc biệt trong quá trình phát triển đất nước; là dịp quan trọng để đánh giá, tổng kết 40 năm kể từ khi tiến hành công cuộc đổi mới và 5 năm nhiệm kỳ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII (2021-2026) để từ đó đưa ra những mục tiêu, phương hướng phát triển toàn diện trong tất cả các lĩnh vực trong kỷ nguyên mới của dân tộc Việt Nam.
(ANTV) - Hướng tới kỷ niệm 110 năm Ngày sinh đồng chí Trần Quốc Hoàn (23/01/1916 - 23/01/2026), người cộng sản kiên trung, nhà lãnh đạo tài năng của Đảng và cách mạng Việt Nam, vào chiều 18/1 tại Hà Nội, Bộ Công an đã khai mạc Triển lãm "Đồng chí Trần Quốc Hoàn - Cuộc đời và sự nghiệp".
(ANTV) - Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV là một sự kiện trọng đại. Nhằm đảm bảo an ninh, trật tự trước thềm đại hội, lực lượng Công an Thủ đô đã triển khai những biện pháp mạnh mẽ, quyết liệt để tạo ra một "vành đai an ninh" vững chãi bao quanh trung tâm Hà Nội. Trong đó, điểm nhấn là các tổ tuần tra cực mạnh của công an các xã, phường, hoạt động xuyên đêm với mục tiêu quét sạch mọi mầm mống tội phạm, giữ bình yên cho "trái tim" của Thủ đô.
