Zimbabwe: Sử dụng ấu trùng để đối phó với hạn hán

Ban đầu, việc đề xuất nuôi ấu trùng của chính quyền địa phương đã khiến chị Mari Choumumba và những người nông dân khác ở Zimbabwe sợ hãi. Bởi sau nhiều đợt bùng phát dịch tả tại quốc gia Nam Phi này do điều kiện vệ sinh kém, ruồi là thứ được cho là cần tiêu diệt chứ không phải để sinh sản thêm.

Ý tưởng này được các chuyên gia từ chính phủ và Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) khởi xướng, kêu gọi nông dân nuôi ấu trùng ruồi lính đen làm phân bón và thức ăn cho động vật.

Chị MARI CHOUMUMBA – Nông dân chia sẻ: “Ban đầu, khi dự án được giới thiệu tới chúng tôi, đa phần mọi người đều cảm thấy sợ hãi vì quan niệm sai lầm cho rằng tất cả ruồi đều mang theo bệnh tả.”

15s Ấu trùng ruồi lính đen được cho ăn chất thải sinh học từ thực phẩm bỏ đi như rau củ thối rữa và sẽ cho thu hoạch sau 1 tháng. Sau đó, nông dân có thể sử dụng ấu trùng này làm thức ăn cho gia súc.

Chị MARI CHOUMUMBA – Nông dân cho biết: “Giờ đây, chúng tôi không có thứ gì bị lãng phí hay vứt bỏ, dù là vỏ chuối, vỏ cam hay lõi ngô. Thay vì vứt bỏ chúng làm ô nhiễm môi trường, chúng tôi sử dụng theo một cách hữu ích, đó là làm thức ăn cho ấu trùng.”

Từ việc bắt đầu do không còn sự lựa chọn nào khác, với dự án này, giờ đây chị Mari đã thu được lợi nhuận cao. Chị có thể thu hoạch tới 15kg ấu trùng trong vòng 21 ngày, tạo ra 375kg thức ăn cho gà sau khi trộn với các loại hạt từ những cây trồng chịu hạn như hạt kê, hướng dương, đậu đen… Chị cũng bán loại thức ăn gia cầm này cho những người dân trong làng với giá chỉ bằng một nửa so với những loại thức ăn truyền thống khác. Trứng gà và gà của chị cũng có thể bán cho các nhà hàng.

Ấu trùng ruồi lính đen có nguồn gốc từ khu vực Nam Mỹ. Không giống như ruồi nhà, chúng không lây lan bệnh tật. Thức ăn của chúng là những chất hữu cơ đang phân hủy, từ rau củ quả thối rữa cho đến thức ăn thừa trong bếp và phân động vật, sau đó biến thành nguồn dinh dưỡng giàu protein cho gia súc.

Ông ROBERT MOSUNDIRE – Giáo sư côn trùng học, Đại học Công nghệ Chinhoyi cho biết: “Đây là một hệ thống tuần hoàn tạo ra giá trị gia tăng, và đối với một người nông dân sản xuất nhỏ, đây là một yếu tố hỗ trợ vì xét về thành phần protein, nó chứa 55 -60% protein thô. Nó thậm chí còn tốt hơn protein tuần hoàn mà chúng ta lấy từ đất.”

Các nhà tài trợ và chính phủ nhiều nước châu Phi đang thúc đẩy nông dân nuôi ấu trùng ruồi lính đen do chi phí lao động và sản xuất thấp, trong khi lợi nhuận thu được lại cao, đặc biệt trong bối cảnh châu lục này đang hứng chịu những tác động nặng nề của biến đổi khí hậu.

Ở Uganda, ấu trùng ruồi lính đen đã giúp ngăn chặn cuộc khủng hoảng phân bón do chiến tranh ở Ukraine gây ra. Trong khi ở Nigeria và Kenya, chúng đang trở thành một sản phẩm thành công về mặt thương mại.

Ở Zimbabwe, chính phủ và các đối tác đã thí điểm trong số những người nông dân đang phải vật lộn để đảm bảo nguồn cung cấp thức ăn cho vật nuôi của họ.

Ông ROBERT MOSUNDIRE – Giáo sư ôn trùng học, Đại học Công nghệ Chinhoyi cho biết: “Vấn đề hạn hán và các thảm họa thiên nhiên đã làm ảnh hưởng đến nguồn thức ăn cho gia súc, gia cầm, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của những người nông dân. Ấu trùng ruồi lính đen xuất hiện như một giải pháp cứu cánh trong việc giảm chi phí thức ăn chăn nuôi và là một biện pháp hỗ trợ cộng đồng đang gặp khó khăn. Nếu họ thực hiện dự án này, họ sẽ có một cuộc sống khá ổn định với việc thu được lợi nhuận chỉ trong một thời gian ngắn.”

Theo Cơ quan Quản lý Môi trường của Zimbabwe, mỗi năm Zimbabwe thải ra khoảng 1,6 triệu tấn rác thải, trong đó 90% có thể tái chế hoặc ủ thành phân hữu cơ. Việc nuôi ấu trùng bằng chất thải hữu cơ có thể giúp giảm lượng khí thải nhà kính ở một quốc gia mà việc thu gom rác thải không ổn định.

Tại trường Đại học Công nghệ Chinhoyi, các sinh viên cũng bắt đầu thực hiện dự án với một trung tâm nuôi ấu trùng. Dự án thu gom hơn 35 tấn rác thải thực phẩm mỗi tháng từ các căng tin của trường đại học cũng như các chợ rau, siêu thị, lò mổ, công ty chế biến thực phẩm và nhà máy bia. Nhờ có ruồi lính đen, dự án của trường đại học này đã chuyển đổi khoảng 20-30 tấn chất thải thành protein chăn nuôi hoặc phân chuồng trong khoảng hai tuần, giúp giảm tình trạng lãng phí thực phẩm cũng như góp phần trong công cuộc chống biến đổi khí hậu tại lục địa đen.