Công nghệ "biến rác thành vàng" của Thụy Điển

Ở Thụy Điển, chuyện mỗi hộ gia đình có đến 6, 7 loại thùng rác trong nhà để phân loại rác từ nguồn là điều khá bình thường. Người dân được phổ cập kiến thức về phân loại rác, vì thế họ có ý thức phân loại rác ngay tại nhà, trước khi mang đến địa điểm thu gom. Rác đã được phân loại sẽ được tập kết tới các thùng chứa đặc biệt ở các tòa nhà, các khu dân cư và sau đó được chuyển tới địa điểm tái chế. Tại đây, báo sẽ được nghiền thành bột giấy, chai lọ sẽ được tái sử dụng hoặc nung chảy để sản xuất các sản phẩm mới, rác thải nhựa sẽ được tái chế thành nhựa nguyên liệu, thực phẩm sẽ được ủ hoặc xử lý hóa học để trở thành phân bón hoặc khí sinh học.

Ngoài chuyện bảo vệ môi trường có sự phối hợp từ ý thức của người dân, công nghệ xử lý rác thải hiện đại và hiệu quả cũng là điểm đáng chú ý của quốc gia Bắc Âu này. Hệ thống tái chế xử lý rác hiệu quả ấy đã giúp cho Thụy Điển trở thành nước đầu tiên trên thế giới tái chế được đến 99% lượng rác thải của mình. Chỉ có 1% rác từ các hộ gia đình bị thải ra môi trường.

Bà Anna Carin Gripwall - Giám đốc Trung tâm tái chế rác thải Thụy Điển cho biết: "Ước tính mỗi người dân Thụy Điển tạo ra 460kg rác thải mỗi năm, tức là cả đất nước Thụy Điển tạo ra tổng 4,4 triệu tấn rác thải mỗi năm. Tuy nhiên, chỉ có chưa đến 1% trong số này là không tái chế được, còn lại hơn 50% được tái chế thành năng lượng khí đốt."

Tại Malmo, thành phố lớn thứ 3 Thụy Điển, có đến 60% lượng điện tiêu thụ và nhiệt cung cấp cho hệ thống sưởi tại đây đang được cung cấp từ một nhà máy tái chế rác thải. Công ty xử lý rác thải Sysav được quản lý bởi 16 thành phố phía Nam Thụy Điển, xử lý rác thải trong khu vực và cũng cung cấp nhiên liệu cho chính các thành phố này. Công nghệ phát triển đến mức nước này đang phải nhập khẩu rác từ các nước khác để có đủ nguyên liệu cho các nhà máy hoạt động. 55% rác được đốt trở thành nguồn cung cấp điện và khí sưởi, phần còn lại tái chế thành nguyên vật liệu mới hoặc thành phân bón sinh học, khí sinh học.

Ông Goran Skoglund - Phụ trách truyền thông công ty Öresundskraft AB cho biết: "20% nhiên liệu chúng tôi sử dụng ở đây là đến từ nhà máy tái chế rác thải. Chúng tôi thậm chí phải thường xuyên nhập khẩu rác thải từ Anh. Nó sẽ được phân loại thành rác thải thủy tinh hay rác thải thực phẩm. Chính phủ Anh đang tăng thuế lên rác thải mỗi năm, vì vậy áp lực của chúng tôi là phải tìm những giải pháp thay thế khác từ Anh."

Sau quá trình đốt rác, lượng tro thu được chiếm khoảng 15% tổng trọng lượng rác thải ban đầu. Từ số tro này, kim loại sẽ được tách riêng và tái chế, phần còn lại sẽ được sàng lọc để đưa vào một số công trình xây dựng, ví dụ như làm đường. Khoảng 1% lượng rác thải không thể tái chế còn lại sẽ được đưa tới các bãi chôn lấp. Với công nghệ tiên tiến, khói từ các lò đốt rác của Thụy Điển bao gồm 99,9% cacbon điôxít và nước, nhưng vẫn sẽ được tiếp tục lọc qua các hệ thống lọc. Bùn từ hệ thống lọc này sẽ được sử dụng để lấp đầy các mỏ quặng bị bỏ hoang.

Anh Christopher de Flon - Kỹ sư nhà máy Renova cho biết: "Khoảng 18.000 người dân đã được sử dụng khí đốt để sưởi ấm từ nhà máy tái chế rác thải của chúng tôi, và 37% hộ gia đình đã được hưởng lợi ích to lớn từ nhà máy này."

Trong khi xử lý rác thải vẫn là chuyện đau đầu với nhiều quốc gia, kể cả với các nước châu Âu, mô hình tái chế rác thải của Thụy Điển thực sự là một giải pháp tốt giúp bảo vệ môi trường và cung cấp nguồn năng lượng xanh cho người dân. Tuy nhiên, trong tình trạng ô nhiễm môi trường đáng báo động như hiện nay, ý thức của người dân trong việc phân loại rác và bảo vệ môi trường mới chính là một trong những yếu tố quan trọng để hướng đến một tương lai xanh, sạch hơn.

Ông Goran Skoglund - Phụ trách truyền thông công ty Öresundskraft AB cho biết: "Tôi nghĩ về lâu dài, thế giới cần giảm lượng rác thải hình thành ra càng ít càng tốt. Bằng việc tối giản hóa cuộc sống và hạn chế mua sắm những đồ dùng không cần thiết, chúng ta sẽ giúp bảo vệ môi trường trong sạch hơn."