Hoàn thiện thể chế và tăng cường bảo vệ người dân trên không gian mạng

Nếu như trước đây, tin giả thường được đăng tải dưới dạng các bài viết có thông tin. Thì nay, nhằm tạo thêm sự tin tưởng cho người đọc, tin giả luôn đi kèm với các hình ảnh, video clip được tạo dựng bằng công nghệ AI. Điều này khiến người đọc khó có thể phát hiện. AI bùng nổ đang khiến tin giả ngày càng tinh vi. Hậu quả là gây hoang mang dư luận và tổn hại nghiêm trọng đến uy tín của cá nhân, tổ chức.

Trước khoảng trống pháp lý này, Dự thảo Luật An ninh mạng 2025 đã lần đầu bổ sung quy định cấm dùng AI để tạo và phát tán thông tin sai sự thật. Đây là hành lang pháp lý cần thiết để xử lý nghiêm, răn đe các đối tượng sử dụng công nghệ cao phạm tội.

Việc bảo vệ dữ liệu cá nhân là một trụ cột để bảo vệ người dân. Dự thảo luật An ninh mạng 2025 quy định rõ nghĩa vụ của doanh nghiệp trong việc xử lý, mã hóa và đặc biệt là lưu trữ dữ liệu người dùng tại Việt Nam. Thời gian qua, tình trạng lộ, bán hoặc thu thập trái phép dữ liệu cá nhân từ thông tin y tế, tài chính đến dữ liệu của người già và trẻ em ngày càng diễn biến phức tạp. Vì vậy dự thảo luật quy định các doanh nghiệp và nền tảng số buộc phải minh bạch trong việc thu thập, xử lý dữ liệu, đồng thời chịu trách nhiệm khắc phục, báo cáo khi xảy ra sự cố. Điều này buộc các nền tảng xuyên biên giới phải tuân thủ pháp luật, nâng cao trách nhiệm giải trình và bảo vệ quyền lợi công dân một cách thực chất.

Dự luật cũng bổ sung quy định mới – đó là yêu cầu doanh nghiệp cung cấp dịch vụ internet phải có trách nhiệm định danh địa chỉ IP. Theo đánh giá, hiện tỷ lệ tra cứu địa chỉ IP có thông tin rất thấp, chưa đến 40%.

Hiện lực lượng chức năng khi xác minh cần phải gửi yêu cầu đến các nhà cung cấp dịch vụ, dẫn đến thời gian tra cứu rất chậm, tạo cơ chế xin cho và có thể làm phát sinh một số hành vi tiêu cực tại các doanh nghiệp như mua bán thông tin, cơ chế riêng trong việc cung cấp thông tin và có nguy cơ lộ lọt thông tin, đối tượng, hoạt động nghiệp vụ của lực lượng Công an.

Với mục tiêu cao nhất là bảo vệ chủ quyền không gian mạng và quyền lợi hợp pháp của người dân, Luật An ninh mạng 2025 hoàn thiện thể chế theo hướng gắn kết trách nhiệm. Những nền tảng pháp lý này giúp Việt Nam chủ động đối phó thách thức, bảo vệ an ninh quốc gia và quyền lợi công dân trong kỷ nguyên số. Và mỗi công dân sẽ có thêm lá chắn pháp lý vững chắc khi tham gia không gian mạng.