Quy hoạch khu vực hồ Hoàn Kiếm cần kế thừa, nhận diện đầy đủ giá trị di sản

Một không gian rộng gần 66 hecta đang đứng trước bước ngoặt tái thiết mang tính lịch sử. Đổi mới để phát triển hay thận trọng để bảo tồn? Làm thế nào để vừa xây dựng một đô thị hiện đại, vừa gìn giữ trọn vẹn cái hồn cốt di sản? Đó là những câu hỏi đang được đặt ra.

Trên các không gian mạng và diễn đàn đô thị, những luồng ý kiến đa chiều đã bùng nổ, nhưng tất cả đều gặp nhau ở một điểm chung, đó là tình yêu sâu sắc với giá trị văn hoá, lịch sử nghìn năm của Hồ Gươm.

Đồ án điều chỉnh quy hoạch lần này có quy mô nghiên cứu khoảng 65,89 hecta, trải rộng trên địa bàn các phường Hoàn Kiếm và Cửa Nam.

Hướng tới mục tiêu tổ chức không gian Hồ Gươm như một quảng trường lớn, trung tâm của chuỗi “Lịch sử – Văn hóa – Nghệ thuật”, thành phố kỳ vọng tái cấu trúc các công viên, phát triển không gian ngầm gắn liền với ga C9 tuyến đường sắt đô thị số 2.

Trên các nền tảng mạng xã hội, thông tin này lập tức nhận được sự quan tâm vô cùng lớn.

Đa số cư dân mạng bày tỏ sự đồng thuận với mục tiêu mở rộng không gian cộng đồng, giảm tải áp lực giao thông và chỉnh trang các góc phố nhếch nhác.

Nhiều ý kiến hào hứng cho rằng, việc quy hoạch bài bản với hạ tầng ngầm hiện đại sẽ giúp Hồ Gươm chuyển mình, trở thành một không gian văn hóa đẳng cấp quốc tế, xanh hơn và văn minh hơn.

Tuy nhiên, trong đồ án đề xuất xây dựng các điểm nhấn kiến trúc mới, tiêu biểu như biểu tượng Khải Hoàn Môn lấy cảm hứng từ cánh chim hạc tại Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục đã tạo nên một làn sóng tranh luận trên cộng đồng mạng.

Không ít người cho rằng, sự xuất hiện của một biểu tượng mang phong cách phương Tây hay các công trình kiến trúc hiện đại quy mô lớn có thể làm phá vỡ sự tĩnh lặng, trầm mặc vốn có của Hồ Gươm.

Cư dân mạng đặt câu hỏi: Liệu những công trình mới có thực sự cần thiết khi bản thân tháp Rùa, đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc hay tháp Hòa Phong đã là những biểu tượng di sản không thể thay thế?

Ý kiến cộng đồng phản ánh tâm lý e ngại về nguy cơ “bê tông hóa” và làm xa lạ hóa không gian di sản lâu đời.

Trong quá trình phát triển, Hà Nội đã nhiều lần cải tạo, chỉnh trang không gian hồ Hoàn Kiếm, từng bước tạo dựng nơi đây trở thành một biểu tượng của Thủ đô.

Nhiều ý kiến cho rằng, bảo tồn không có nghĩa là ôm khư khư cái cũ, càng không phải giữ nguyên trạng 100% mọi thứ. Bảo tồn phải biết thích ứng để phát triển, trao cho di sản cơ hội tiếp tục phát huy giá trị và đồng hành cùng sự phát triển của Thủ đô.

Và để Việt Nam thực hiện mục tiêu đến năm 2045 trở thành một nước phát triển, Hà Nội có trách nhiệm đi trước để hiện thực hóa khát vọng ấy.

Chia sẻ chung góc nhìn đa chiều từ dư luận, nhiều KTS cũng cho rằng, việc quy hoạch khu vực Hồ Gươm phải dựa trên sự kế thừa các nghiên cứu lịch sử và nhận diện đầy đủ các giá trị di sản quy hoạch - kiến trúc đã hình thành qua nhiều thế kỷ.

Bản quy hoạch đang được Thành phố đang lấy ý kiến của nhân dân từ ngày 7-26/9.

Những góp ý đa chiều từ các tầng lớp nhân dân là minh chứng cho một tình yêu và trách nhiệm lớn lao đối với di sản của Thủ đô.

Thành phố hiện đại cần những bước đột phá, nhưng sự đổi mới ấy chỉ bền vững khi chạm được vào nhịp đập tâm hồn của người dân. Lắng nghe thật kỹ, chắt lọc thật sâu những góp ý tâm huyết sẽ là chìa khóa để bản quy hoạch Hồ Gươm vừa đáp ứng yêu cầu phát triển của thời đại, vừa giữ trọn được linh hồn của không gian văn hiến nghìn năm.