Trang trại nổi - ứng phó với biến đổi khí hậu tại Bangladesh

Mohammad Mostafa là một trong những nông dân sống ở vùng đồng bằng trũng phía Tây Nam Bangladesh. Sau một thời gian bán trái cây rồi lâm vào cảnh nợ nần, anh đã thử vận may với nghề nông bằng phương thức canh tác của tổ tiên để lại, đó là trồng hoa màu trên bè nổi. Giờ đây, Mostafa có thể nuôi cả gia đình 6 người mà không cần sự giúp đỡ từ ai nữa.

Anh Mohammad Mostafa, nông dân Bangladesh cho biết: Khi tôi còn nhỏ, khu vực này là đất khô cằn, chúng tôi thường chơi trên đồng và trồng lúa. Nhưng do biến đổi khí hậu, mực nước bắt đầu dâng lên và tích tụ lại, đồng ruộng ngập liên tục suốt 7 tháng, khiến chúng tôi không thể trồng trọt được nữa. Vì thế tôi đã khôi phục kỹ thuật trồng hoa màu trên bè nổi từ thời tổ tiên trong 5 năm qua. Và tôi đã thành công khi trồng được rất nhiều loại cây giống khác nhau".

Thực tế, kỹ thuật trồng hoa màu trên bè nổi có cách đây 200 năm. Ban đầu, phương pháp này được nông dân trong vùng áp dụng trong mùa nước nổi, kéo dài khoảng 5 tháng mỗi năm. Nhưng dưới tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, ngày nay đất canh tác càng bị ngập sâu hơn và chìm dưới nước lâu hơn, khoảng từ 8 - 10 tháng, đẩy cuộc sống của hàng chục triệu người ở Bangladesh rơi vào cảnh khốn khổ. Chính vì vậy, nhiều người dân tại làng Mugarjhor tự cứu mình bằng cách khôi phục kỹ thuật nông nghiệp đã có từ hàng trăm năm trước.

Ông Abdul Jalil Hawladar, nông dân Bangladesh chia sẻ: 1 năm mất 8 tháng, nơi đây chìm trong bể nước, chúng tôi không biết làm gì ngoài việc canh tác trên bè lục bình để tồn tại.

Họ xếp rồi buộc từng luống lục bình và tre thành bè cao 60-120cm để gieo hạt, sử dụng gỗ dăm và xơ dừa làm phân bón. Với việc áp dụng phương pháp này, nông dân tại làng Mugarjhor đã tạo ra trang trại nổi có thể dịch chuyển lên xuống theo mực nước khi lũ dâng và trồng được nhiều loại rau trái như bầu, bí, rau muống, đậu bắp.

Anh Mohammad Ferdaus, Nông dân cho biết thêm: Chúng tôi làm luống nổi, gieo hạt trên đó. Sau 15- 20 ngày, chúng tôi sẽ thu hoạch cây giống nhỏ và bán ra chợ. Theo cách này chúng tôi có thể thu hoạch nhiều lần một năm.

Mô hình ruộng nổi ở Mugarjhor đã trở thành sáng kiến cộng đồng. Tại một số ngôi làng, phụ nữ dành hàng tháng trời để làm bè còn đàn ông chèo thuyền kéo chúng qua những cánh đồng ngập nước, tới các thửa ruộng nổi cũ đang ủ phân bón.

Anh Mohammed Adul Hai, người kinh doanh rau cho biết: Rau này được trồng tại các bè nổi. Người nông dân thu hoạch rồi mang đến bán cho chúng tôi. Sau đó chúng tôi sẽ đưa đến các chợ khác nhau.

Chính quyền địa phương thừa nhận họ không biết đến kỹ thuật canh tác ruộng nổi lâu đời này và những nông dân nơi đây đã cho họ thấy giải pháp mới để đối phó với biến đổi khí hậu. Các nhà chức trách cũng rất muốn phổ biến mô hình ruộng nổi đến các vùng ngập nước khác ở Bangladesh.

Theo ông Nazrul Islam Sikder - Trưởng phòng nông nghiệp huyện Pirojpur, Bangladesh: Số lượng trang trại nổi hiện đang tăng lên nên chúng tôi đã đưa ra một chương trình mới để hỗ trợ người nông dân. Chúng tôi đang cố gắng để cung cấp cây giống chất lượng tốt nhất cho họ. Bởi cây giống chất lượng tốt sẽ cho ra rau chất lượng tốt. Tất nhiên, họ phải tuân theo các quy tắc nhất định để đạt được một kết quả tốt nhất"

Theo Chỉ số Rủi ro khí hậu Toàn cầu, Bangladesh xếp thứ 7 trong số các quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi thời tiết khắc nghiệt suốt 20 năm qua. Nông dân nơi đây đang cố gắng hết sức để tìm hướng khắc phục và hạn chế ảnh hưởng do khí hậu gây ra, duy trì hoạt động nông nghiệp và đảm bảo nguồn lương thực, thực phẩm cho cuộc sống sinh hoạt hàng ngày./.