Ứng dụng công nghệ số để chống hàng giả trên chợ mạng

Trong những năm qua, thương mại điện tử Việt Nam đã có những bước tăng tốc mạnh mẽ. Nhất là trong giai đoạn thực hiện giãn cách xã hội để phòng chống dịch Covid 19, Việt Nam trở thành một trong những thị trường thương mại điện tử tăng trưởng nhanh nhất trong khu vực Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng. Nhiều chuyên gia, nhà quản lý cũng nhận định, hiện nay mặt hàng nào cũng bị làm giả và bán rất nhiều trên sàn thương mại điện tử với giá cực rẻ.

Để không bị "tiền mất, tật mang", trước hết người tiêu dùng cũng phải bảo vệ chính mình bằng cách lựa chọn nhà bán hàng, truy xuất nguồn gốc hàng hóa. Nếu sản phẩm nào không truy xuất được nguồn gốc có thể hàng hóa đó là giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Ông Nguyễn Viết Hồng, Tổng Giám đốc Vina CHG cho biết, để hàng giả không còn đất sống, nhất là hàng giả trên chợ mạng, , đơn vị đã sản xuất tem chống hàng giả ứng dụng công nghệ cao giúp DN bảo vệ thương hiệu, giúp lực lượng chức năng quản lý tốt hơn. Theo đó, từ tem in thông thường dán lên bao bì đã được chuyển thành tem in trực tiếp lên bao bì, giúp rút ngắn thời gian, tiết kiệm nhân lực và chi phí trong việc phát hiện, xử lý hàng giả.

Với tình hình nạn hàng giả ngày càng gia tăng, tại hội nghị nhiều giải pháp ứng dụng chuyển đổi số để phòng chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đã được đặt ra. Trong đó có ứng dụng các công nghệ mới như Blockchain để tăng khả năng giám sát cho doanh nghiệp bằng cách tạo ra những mã sản phẩm riêng biệt cho nhà sản xuất.

Ông Trần Quý, Viện trưởng Viện phát triển kinh tế số Việt Nam cho biết, Chính phủ ngày 22/10/2024 đã ra quyết định về chiến lược phát triển Blockchain Việt Nam. Tôi nghĩ đây là quyết định mang tính rất thời sự và đúng thời điểm. Bây giờ đưa công nghệ Blockchain vào, đặc biệt trong lĩnh vực chống hàng nhái hàng giả, vì đặc tính của công nghệ Blockchain là rất minh bạch và khó thay đổi được những thông tin ở trên đấy. Công nghệ này sẽ giúp tuân thủ, phù hợp cho môi trường doanh nghiệp; nền tảng hợp đồng thông minh giúp các bên tin tưởng nhau mà không cần trung gian xác thực, làm chứng. Đây là chìa khóa quan trọng để chống hàng giả và bảo vệ quyền sỡ hữu trí tuệ.

Tuy nhiên theo các chuyên gia vẫn còn nhiều rào cản trong công tác chuyển đổi số để bảo vệ thương hiệu, đặc biệt là khi trí tuệ nhân tạo ra đời khiến môi trường số trở nên phức tạp. Để hàng giả không còn đất sống, đặc biệt là hàng giả trên môi trường số thì không thể thực hiện đơn lẻ, mà đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa ba nhà: Nhà nước, nhà sản xuất và nhà dân, là những người tiêu dùng.

PGS-TS Nguyễn Văn Cường, Phó Cục trưởng Cục Hành Chính Quản Trị II. Văn Phòng Chính Phủ cho biết, xử lý được vấn đề phải có giải pháp tổng thể trước hết là phải nâng cao nhận thức cái thứ 2 là phải đồng bộ cả 1 hệ thống chính trị. Chúng ta phải điều chỉnh, xây dựng các thông tư và quản lý và tiếp tục hoàn thiện bộ máy tổ chức chuyển đổi số và chống lại vấn nạn hàng giả.

Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2024, cả nước đã phát hiện hơn 64.000 vụ hàng giả, hàng nhập lậu, trong đó có hơn 3.000 vụ hàng giả, vi phạm sở hữu trí tuệ. Hiện lực lượng quản lý thị trường đang đẩy mạnh rà soát, tổ chức các đợt tuần tra truy quét hàng gian hàng giả, đặc biệt là vào dịp cuối năm cận Tết.