Thứ Sáu, 04/04/2025 20:41 GMT+7
  • ANTV
  • Hotline: 0692324026
  • Email: news@antv.gov.vn

Nhân Văn - Tin Cậy - Kịp Thời - Hấp dẫn

Sự kiện

Xã hội

Có nhất thiết Bộ GD&ĐT phải viết một bộ sách giáo khoa?

(ANTV) - Tôi có theo dõi chương trình trao đổi của các đại biểu Quốc hội tại các phiên họp toàn thể trên hội trường về vấn đề chương trình (CT) và sách giáo khoa (SGK). Là người đã tham gia nhiều lần biên soạn CT và SGK, tôi ngạc nhiên trước một vài ý kiến cho rằng: Bộ GD&ĐT có vẻ đã chưa làm tròn trách nhiệm quản lý nhà nước khi không thực hiện biên soạn một bộ SGK của Bộ. Nhà nước xã hội hóa để các tổ chức, cá nhân tham gia biên soạn SGK, nhưng Nhà nước vẫn phải giữ vai trò chủ đạo…

Tôi hiểu Nhà nước ở đây là Chính phủ, cụ thể là Bộ GD&ĐT. Tôi cũng hiểu ý kiến nêu như thế là để yêu cầu Bộ GD&ĐT đứng ra tổ chức biên soạn một bộ SGK theo ngân sách nhà nước. Nghĩa là Bộ GD&ĐT phải biên soạn một bộ SGK của Bộ thì mới thể hiện đúng vai trò chủ đạo trong quản lý nhà nước.                  

Vì sao Bộ GD&ĐT không nên biên soạn thêm một bộ SGK nữa thì đã có nhiều đại biểu Quốc hội, nhiều người, nhiều tờ báo lên tiếng, đã nêu đầy đủ các lí do rất thuyết phục. Ở đây, tôi chỉ xin làm rõ, trong việc biên soạn CT và SGK, có phải Bộ GD&ĐT chưa làm tròn trách nhiệm hay không?

Bộ GD&ĐT thực hiện vai trò quản lý nhà nước

Trong Luật Giáo dục 2019, chương VIII đã nêu rất rõ yêu cầu Quản lý nhà nước của Bộ về CT và SGK. Cụ thể Bộ GD&ĐT: “Quy định mục tiêu, chương trình, nội dung giáo dục; khung trình độ quốc gia; tiêu chuẩn nhà giáo; tiêu chuẩn, định mức sử dụng cơ sở vật chất, thư viện và thiết bị trường học; việc biên soạn, sử dụng sách giáo khoa, giáo trình; việc thi, kiểm tra, tuyển sinh, liên kết đào tạo và quản lý văn bằng, chứng chỉ; việc công nhận văn bằng do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp được sử dụng tại Việt Nam.” ( Mục 4. Điều 104)

Như thế, đối chiếu với quy định vừa nêu của Luật Giáo dục, có thể thấy ít nhất hai điểm:

Thứ nhất, về quản lý nhà nước, Luật Giáo dục không hề quy định Bộ GD&ĐT phải đứng ra tổ chức biên soạn một bộ SGK. 

Thứ hai, trong thời gian qua, Bộ GD&ĐT đã thực hiện rất đầy đủ các yêu cầu về quản lý nhà nước nêu ở mục 4. Từ tổ chức biên soạn, thẩm định CT giáo dục phổ thông 2018 đến việc, quy định các yêu cầu về biên soạn SGK và các tiêu chí đánh giá SGK (Thông tư 33) hết sức chặt chẽ.

Trong lần đổi mới này, CT giáo dục mới là yếu tố pháp lý quan trọng nhất, mang tính pháp lệnh, SGK chỉ là các học liệu. 

Vai trò quản lý nhà nước của Bộ GD&ĐT được thể hiện ở các nội dung như:

Chủ trì xây dựng CT, thẩm định và ban hành, thực hiện triển khai CT là quan trọng nhất. Đó chính là việc Bộ đã giữ vai trò chủ động, chủ đạo trong quản lý nhà nước về CT;

Bộ GD&ĐT phối hợp các địa phương tổ chức lựa chọn SGK; phối hợp với các địa phương biên soạn, thẩm định và phê duyệt tài liệu giáo dục địa phương; chuẩn bị thiết bị dạy học. Bộ GD&ĐT phối hợp với Bộ Nội vụ và các địa phương chuẩn bị đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục;

Bộ GD&ĐT phối hợp với các địa phương hướng dẫn thực hiện CT và SGK mới. Bộ trưởng ban hành các văn bản triển khai CT giáo dục, triển khai việc đổi mới việc dạy học và kiểm tra đánh giá trong nhà trường nhằm đáp ứng yêu cầu của CT 2018; hướng dẫn xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch giáo dục của nhà trường, bảo đảm yêu cầu thực hiện CT 2018 linh hoạt, phù hợp với điều kiện cụ thể của địa phương và cơ sở giáo dục.

Có nhất thiết Bộ GD&ĐT phải viết một bộ SGK?

Tôi đã công tác trong ngành GD hơn 40 năm, trong đó có 30 năm tham gia biên soạn CT và SGK. Trải qua 3 lần đổi mới CT và SGK theo các Nghị quyết của Đảng, Nhà nước, Quốc hội... thực sự tôi thấy chưa lần nào việc biên soạn CT và SGK lại bài bản, kĩ càng và yêu cầu cao đến mức “khổ sở” như lần này. Không chỉ áp lực từ các yêu cầu và quy định của các cơ quan lãnh đạo, chỉ đạo cấp trên mà còn sự quan tâm, xem xét, góp ý của đông đảo các tầng lớp xã hội. 

Việc biên soạn CT và SGK theo Nghị quyết 88 của QH đã và đang diễn ra ngày càng ổn định và thuận lợi. Tất nhiên việc đổi mới CT và SGK vẫn còn có những vấn đề cần điều chỉnh, uốn nắn; cần sự góp ý... nhưng về căn bản CT và SGK 2018 đáp ứng được những yêu cầu quan trọng được nêu trong nghị quyết 29 của TW và Nghị quyết 88 của QH. 

Trong Nghị quyết 88 khuyến khích các tổ chức, cá nhân biên soạn sách giáo khoa trên cơ sở chương trình giáo dục phổ thông. Để chủ động triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới, Bộ GD&ĐT tổ chức việc biên soạn một bộ SGK. Bộ SGK này được thẩm định, phê duyệt công bằng với các sách giáo khoa do tổ chức, cá nhân biên soạn.

Khi CT, SGK 2018 thực hiện đại trà, có ba bộ SGK đã được xã hội hóa thành công, có đủ SGK triển khai chương trình mới. Việc Bộ GD&ĐT không trực tiếp tổ chức biên soạn một bộ SGK cũng sẽ thuận lợi hơn cho việc phát triển xã hội hóa nội dung này, tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa các Nhà xuất bản. Chính vì vậy, Quốc hội đã có Nghị quyết 122/2020 cho phép bộ chỉ tổ chức biên soạn khi không có tổ chức và cá nhân nào biên soạn. 

Có thể nói, Bộ GD&ĐT vẫn còn những hạn chế nhất định, nhưng không thể nói Bộ đã chưa làm tròn trách nhiệm trong việc quản lý nhà nước về CT và SGK.

PGS.TS. Đỗ Ngọc Thống (Chủ biên chương trình môn Ngữ văn 2018)

Tin cùng chuyên mục

Tin mới nhất

Phát động đợt sinh hoạt chính trị đặc biệt kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân

Phát động đợt sinh hoạt chính trị đặc biệt kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân

Chính trị 04/04/2025

(ANTV) - Chiều nay (4/4), tại Hà Nội, Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an đã tổ chức Lễ Phát động đợt sinh hoạt chính trị đặc biệt kỷ niệm 80 năm Ngày Truyền thống CAND và 20 năm Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc. Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an chủ trì buổi lễ. Tham dự buổi lễ có các đồng chí trong Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an.

Háo hức đón chờ đại lễ mừng ngày vui thống nhất non sông

Háo hức đón chờ đại lễ mừng ngày vui thống nhất non sông

Xã hội 04/04/2025

(ANTV) - Tháng 4 đã đến, và một trong những sự kiện trọng đại nhất được người dân cả nước mong chờ đó chính là Lễ diễu binh, diễu hành kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Những ngày này, hình ảnh các lực lượng tập luyện diễu binh, diễu hành đang được cộng đồng mạng tích cực chia sẻ trên các nền tảng với nhiều lời gửi gắm và những háo hức đón chờ ngày đại lễ.

Tin tức nổi bật 24h

Tin tức nổi bật 24h

Điểm tin 04/04/2025

(ANTV) - Đoàn cứu nạn bộ công an đã tìm thấy 7 nạn nhân mất tích; Khởi tố 10 đối tượng trong đường dây sản xuất trái phép ma túy quy mô lớn; Nam Định: Bắt đối tượng mua bán trái phép chất ma túy ... là tin tức nổi bật 24h qua.

Ra mắt chiếc đồng hồ đeo tay phức tạp nhất thế giới

Ra mắt chiếc đồng hồ đeo tay phức tạp nhất thế giới

Thế giới 04/04/2025

(ANTV) - Theo dõi vị trí của mặt trời trên bầu trời, điểm chuông bằng âm thanh của những chiếc búa gõ vào bốn chiếc cồng thu nhỏ, thậm chí còn cho người đeo biết khi 12 chòm sao Hoàng đạo sẽ xuất hiện. Chiếc đồng hồ mới nhất của nhà sản xuất đồng hồ Thụy Sĩ Vacheron Constantin không chỉ tích hợp hàng loạt tính năng mới lạ – mà nó còn chính thức là chiếc đồng hồ đeo tay cơ khí phức tạp nhất từng được sản xuất.

Xử lý nghiêm xe hợp đồng limousine vi phạm giao thông

Xử lý nghiêm xe hợp đồng limousine vi phạm giao thông

Xã hội 04/04/2025

(ANTV) - Hình ảnh những chiếc xe limousine, xe hợp đồng đã rất quen thuộc trên các tuyến đường trung tâm thành phố như Hà Nội. Đón tận nơi, trả tận chỗ, loại hình xe hợp đồng trá hình này hoạt động ngày càng phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

 Cảnh báo xuất hiện các ca bệnh não mô cầu

Cảnh báo xuất hiện các ca bệnh não mô cầu

Xã hội 04/04/2025

(ANTV) - Những ngày gần đây, các địa phương ghi nhận nhiều ca mắc viêm não mô cầu, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bùng phát dịch bệnh, đặc biệt khi thời tiết thay đổi thất thường, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.

Phương tiện “chiến thần” của Công an Việt Nam trong cứu hộ tại Myanmar

Phương tiện “chiến thần” của Công an Việt Nam trong cứu hộ tại Myanmar

Thế giới 04/04/2025

(ANTV) - Đã 6 ngày từ khi đoàn công tác của Công an Việt Nam nhận nhiệm vụ cứu hộ cứu nạn trong trận động đất tại nước bạn Myanma, tính đến thời điểm hiện tại đã có 7 nạn nhân được những CBCS Công an Việt Nam tìm thấy và cứu giúp. Để có thể thực hiện nhiệm vụ cũng như thao tác cứu nạn được nhanh chóng, kịp thời, ngoài kinh nghiệm cứu hộ, cứu nạn của mỗi cán bộ chiến sĩ thì sự hỗ trợ của các phương tiện kỹ thuật cũng đóng góp không nhỏ.

Lần theo dấu vết đường dây ma túy xuyên quốc gia

Lần theo dấu vết đường dây ma túy xuyên quốc gia

Pháp luật 04/04/2025

(ANTV) - Từ việc bắt giữ đối tượng bán ma túy cho các con nghiện. Công an TP.HCM đã thu thập các manh mối, lần ra đường dây mua bán, vận chuyển ma túy cực lớn từ Campuchia về Việt Nam. Lần lượt các đối tượng trong đường dây đã bị phát hiện và bắt giữ.

Xem thêm