HIỆN ĐẠI HOÁ MÁY MÓC- CHUYÊN NGHIỆP HOÁ NGUỒN NHÂN LỰC

Sau khi dẫn chúng tôi đi thăm trụ sở làm việc độc lập với diện tích lên tới 3000m2, Thượng tá Quách Tiến Hải- Trưởng phòng Kỹ thuật hình sự đưa chúng tôi đến một nơi mà anh rất tự hào: Trung tâm giám định sinh học (ADN). Tầng 1 của Trung tâm là nơi đặt phòng tiếp nhận, tách dấu vết, lưu mẫu.

Tầng 4 là nơi bố trí hệ thống giám định ADN với diện tích rộng chừng 200 m2. Các phòng thuộc hệ thống giám định ADN đều được lát gạch sáng bóng, đóng trần nhựa, vách ngăn bằng nhôm kính cùng hệ thống điện chiếu sáng, quạt và điều hòa đạt tiêu chuẩn. Riêng phòng sinh học chung và phòng tách chiết ADN có thêm hệ thống bồn rửa bảo đảm phục vụ tốt công tác giám định sinh học… Thượng tá Hải cho biết: Hải Phòng là 1 trong số ít địa phương được đầu tư xây dựng 1 trung tâm giám định gen riêng với nhiều trang thiết bị, máy móc hiện đại do Viện Khoa học hình sự làm chủ đầu tư.

 “Trang thiết bị hiện đại nhưng nếu thiếu đội ngũ cán bộ có trình độ chuyên môn cao sẽ khó vận hành và đạt hiệu quả như kỳ vọng”- Thượng tá Quách Tiến Hải nhấn mạnh. Anh cho biết: Hiện Trung tâm giám định sinh học có 10 đồng chí trong đó 5 đồng chí là giám định viên sinh học. Các cán bộ giám định sinh học đều được đào tạo bài bản tại Học viện Quân y hoặc các trường Đại học Y, Đại học Khoa học tự nhiên – Đại học Quốc gia Hà Nội… 3 đồng chí đã thực hiện công tác giám định ADN bằng phương pháp điện di nhuộm bạc từ những năm 2008 nên nắm chắc kiến thức cơ bản về phân tích và quy trình phân tích ADN cũng như thao tác vận hành, sử dụng các trang thiết bị, máy móc, vật tư trong phòng thí nghiệm. Bên cạnh đó, Trung tâm cũng đã chủ động tham mưu lãnh đạo Viện Khoa học hình sự mở Lớp tập huấn nghiệp vụ giám định, vận hành hệ thống tàng thư ADN với sự tham gia của các đơn vị cung cấp thiết bị như Biomedic… Điều này giúp đội ngũ cán bộ giám định sinh học nhanh chóng làm chủ các trang thiết bị, bảo đảm vận hành tốt hệ thống giám định ADN ngay khi thành lập Trung tâm, phục vụ xây dựng tàng thư gen tội phạm quốc gia.

BƯỚC TIẾN MẠNH MẼ CỦA LỰC LƯỢNG KỸ THUẬT HÌNH SỰ HẢI PHÒNG

Giám định ADN là lĩnh vực giám định kỹ thuật hình sự có yêu cầu kỹ thuật cao, có ý nghĩa rất quan trọng đối với việc truy nguyên tội phạm, điều tra khám phá các vụ án hình sự. Theo Thiếu tá Chu Minh Kiên- Giám đốc Trung tâm: Khi chưa có phòng thí nghiệm ADN, hệ thống giám định ADN chuyên dụng; trong nhiều vụ việc, cơ quan điều tra công an thành phố phải trưng cầu các cơ quan giám định Trung ương như Viện khoa học hình sự, Viện Pháp y quân đội hoặc phối hợp với đơn vị bạn. Quá trình giám định kéo dài là một trong những yếu tố làm ảnh hưởng đến chất lượng các mẫu sinh học, tăng chi phí vận chuyển đồng thời ít nhiều làm chậm, thậm chí đình trệ quá trình điều tra. 

Kết luận giám định sinh học là 1 trong 4 kết luận quan trọng giúp truy nguyên đối tượng điển hình là trong các vụ hiếp dâm, tai nạn giao thông hay tìm ra vết máu nạn nhân trên các công cụ gây án... Từ ngày thành lập Trung tâm, công tác giám định ADN được thực hiện trực tiếp tại Phòng Kỹ thuật hình sự đồng nghĩa với việc rút ngắn thời gian phân tích, giám định, giúp Công an thành phố xử lý các vụ việc nhanh hơn- Thiếu tá Kiên khẳng định. Điển hình như vụ đối tượng Phạm Văn Tuân, sinh năm 1987, trú tại Kiến Thụy, TP Hải Phòng dùng dao chém gây thương tích cho 2 nạn nhân tại xã Nghi Dương, TP Hải Phòng. Nhờ tìm thấy dấu vết máu của 2 nạn nhân trên con dao gửi giám định, cơ quan điều tra đã buộc Phạm Văn Tuân phải cúi đầu nhận tội. Cũng nhờ giám định ADN, cơ quan điều tra đã xác định được quan hệ huyết thống mẹ - con của người phụ nữ chết trôi sông nhiều ngày, tử thi không thể nhận dạng từ đó tìm ra chính xác nhân thân, lai lịch nạn nhân. Đặc biệt, nhờ giám định sinh học, Trung tâm Giám định ADN đã phân tích được đầy đủ kiểu gen của 01 đối tượng nam giới để lại trên 02 túi zip trong vụ mua bán trái phép chất ma túy xảy ra ngày 11/9/2025 do CA phường An Biên thụ lý.

Sau hơn 3 tháng đi vào hoạt động, với hệ thống trang thiết bị, máy móc hiện đại, Trung tâm giám định sinh học đã thực hiện đúng quy trình, quy chuẩn chuyên môn, kết luận giám định chính xác, khách quan, không có khiếu nại, tố cáo hay phải giám định lại. Với những kết quả đó, Trung tâm giám định sinh học đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao năng lực điều tra và giải quyết các vụ án. Việc thành lập Trung tâm giám định sinh học là bước tiến mới, mạnh mẽ của lực lượng kỹ thuật hình sự Hải Phòng, phục vụ có hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm; quản lý tàng thư tội phạm quốc gia... vì cuộc sống bình yên của người dân thành phố cảng./.