Tiềm ẩn nỗi lo về mất an toàn vệ sinh thực phẩm, nhưng với nhiều người, những hàng quán ăn sẵn trên vỉa hè, đường phố vẫn là sự lựa chọn số một bởi nhiều lý do như: thuận tiện, nhanh chóng, hợp túi tiền...

Là thành phố đô thị loại 1, TP Hải Phòng là một trong những nơi tập trung nhiều hộ kinh doanh thức ăn sẵn với đa dạng phục vụ nhu cầu của người tiêu dùng. Theo ghi nhận của chúng tôi, trên vỉa hè của tất cả các tuyến đường của thành phố đều mọc lên như nấm các các quầy hàng ăn sẵn, và  nhìn chung, đều tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn vệ sinh thực phẩm.
5h sáng, 11h trưa, 6.30 tối, các hàng quán đều tấp nập khách ra vào ăn uống. Dừng chân tại một quán bánh bèo trên vỉa hè của con phố nổi tiếng Hải Phòng-phố Cầu Đất. Gọi là quán, nhưng thực chất chỉ có vài chiếc ghế dài cũ kỹ cùng chiếc bàn loại thấp ghép thành chỗ ngồi, phía trong là nơi tráng bánh. Cùng với mùi dầu mỡ bốc lên từ chiếc chảo rán là mùi khó chịu của các loại rau, củ thối được vứt trên lối đi. Dãy hàng ăn này đều nằm lọt thỏm giữa hàng rau, củ. Tuy nhiên, theo quan sát của chúng tôi, vào giờ cao điểm, hầu hết, các hàng quán này vẫn luôn đông khách bởi giá “mềm” hơn so với hàng quán phía ngoài. Không khá hơn hàng bánh bèo, hàng bún, hàng chè, các loại bánh mỳ, nước giải khát cũng được bố trí ngồi ở vỉa hè, xung quanh là thủng đựng rác rất mất vệ sinh, thế nhưng khách hàng vẫn ra vào thưởng thức những món ăn vặt mà mình ưa thích.

Thực tế, lâu nay, sử dụng thức ăn bán sẵn đã trở thành thói quen của nhiều người dân. Thực phẩm nấu sẵn vừa tiện lợi, vừa đa dạng, nhất là ở các đô thị vào thời gian buổi sáng và buổi trưa vì đó là giờ đi làm nên sự lựa chọn thức ăn đường phố cho những bữa ăn này đã trở thành lựa chọn giúp họ rút ngắn thời gian chuẩn bị bữa ăn. Cùng với số lượng lớn hàng quán ăn sẵn tại các chợ, hệ thống nhà hàng, quán ăn bình dân mọc lên trên hầu hết các tuyến đường nội thị, thì các quầy hàng di động bán bánh mỳ, gà quay, thịt quay, chả viên… cũng nở rộ . Vi phạm chủ yếu của thức ăn đường phố là : không có giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm; không có biện pháp ngăn ngừa côn trùng, động vật gây hại; không có đủ trang thiết bị khử trùng để bảo vệ thực phẩm; không tập huấn định kỳ cho người chế biến thực phẩm…Bác sỹ Nguyễn Văn Toản-Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố Hải Phòng cho biết, hiện thành phố có trên 10.000 cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống thức ăn đường phố, việc quản lý và kiểm soát các cơ sở này đang gặp nhiều khó khăn bởi đặc tính lưu động, không có trụ sở, đó là chưa kể một số người kinh doanh theo thời vụ. "Theo phân cấp của thành phố thì các cơ sở này thuộc chính quyền cấp phường quản lý nhưng thực tế, tất cả chỉ mới dừng lại ở việc tổ chức cho các cơ sở này ký cam kết đảm bảo ATVSTP, bởi liên quan đến công tác chuyên môn thì cấp phường chưa có điều kiện thực hiện việc kiểm tra, giám sát. Luật ATVSTP quy định, những cơ sở này phải có giấy chứng nhận đủ điều kiện, ATVSTP, song, thực tế, số này chỉ đếm trên đầu ngón tay. Còn người tiêu dùng đã quen với hàng ăn sẵn và thức ăn đường phố bởi sự tiện lợi và giá rẻ...", Bác sỹ Nguyễn Văn Toản nói.

Để góp phần đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, thời gian qua, Chi cục an toàn vệ sinh thực phẩm đã vào cuộc quyết liệt, phối hợp với đoàn liên ngành tăng cường kiểm tra, giám sát. Đặc biệt, đối với thức ăn đường phố, hàng tháng, chi cục đều lấy mẫu kiểm tra bằng cách test nhanh tại chi cục hoặc gửi lên phòng xét nghiệm của Trung tâm Y tế dự phòng thành phố. Từ đầu năm 2017 đến nay, Chi cục An toàn vệ sinh an toàn đã xử lý vi phạm hành chính 27 cơ sở với tổng số tiền phạt là hơn 166 triệu đồng.
Thức ăn đường phố luôn đối mặt với nguy cơ ô nhiễm từ bụi bặm, ruồi muỗi và được bán tại những địa điểm dọc cống rãnh, gần nhà vệ sinh công cộng... Trên thực tế, nhiều vụ ngộ độc thực phẩm do dùng thức ăn đường phố đã xảy ra. Bởi vậy người tiêu dùng không được chủ quan; các cơ quan chức năng cần tăng cường công tác hậu kiểm, nhằm tăng hiệu quả việc quản lý và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Thu Hiền